2019-11.jpg

Dosya başlığındaki post ekiyle nitelenen insan, bilgi, eğlence, bağlantı, imge çağının insanı. Yaşamı anlık. Anlamları var ile yok arasında. Konuşması için araçların çoğaldığı bir çağda yaşıyor. Teknik sayesinde olandan bitenden hızla haberdar olabiliyor. Ama kayıtsız bir insan o. Jean Baudrillard’ın tabiriyle sessiz bir yığın. Gösterenleri oburca yutuyor. Onlardan pek etkilenmiyor. Ses vermeyi pek de takmıyor. Bu nedenle çokça suçlanan da bir insan. Politik bilinci olmayan, amorf bir yaratık da ayrıca. Yığınlar ses vermiyor, ama susuyor da değiller. Sadece politik olarak konuşmaktan, taraf tutmaktan imtina ediyorlar. Çoğu zaman da tek ve mutlak bir sesin peşinden kolayca kendilerini akışa bırakıyorlar. Farklı boyutlarıyla susmak, konuşmak, duymak, dinlemek arasında dolaşıyor dosyanın yazıları.

Bir anekdot: 1853 yılında, bir dinleyici, Thadée Tyszkiewicz Carl Maria von Weber’in romantik üç perdelik operası Freischütz’ü repertuarına alan Krallık Müzik Akademisi’ne saygısızlık gerekçesiyle dava açıyor.  Kulakların bu opera yüzünden zarar gördüğünü ileri sürerek maddi ve manevi tazminat talebinde bulunuyor. Geçtiğimiz Eylül’de “Susmam, Susamam” adıyla çıkan,  rap şarkıcılarının farklı konularda dünyanın ya da ülkenin gidişatı hakkında susamam dedikleri bir klip çıktı ve adı bilinmeyen birisi klipteki şarkıcılardan biri hakkında suç duyurusunda bulundu. Kulakları mı tahrip etmişti davaya konu şarkı? Kulakları tahrip olan kimdi bilmiyoruz. Evet hepimiz tahmin ediyoruz kesin, konu şarkıların kalitesinden, kulakları tırmalayıp tırmalamadığından çok, ortak duyuya aykırı bir şeylerin dile geliyor olmasıydı. Dosya konusu buradan doğdu.

Konuşmayı, susmamayı değil de dinlemeyi ve uyumayı farklı bir anlam (politik ya da sanatsal) arayışının imkânları olarak düşünebilir miyiz sorusuna Nilgün Tutal Jean-Luc Nancy’nin Que faire?A l’écouteTombe de sommeil başlıklı kitaplarına başvurarak cevap aramaya çalıştı.

Sessizliğin içselleştirilen bir kendi arayışına giden yol olabileceğini düşünen Fidan Terzioğlu sessizce de konuşulabileceğini göstermeye çalıştı.

1970’li yıllarda iletişim bilimleri alanında kamuoyunun oluşum süreçlerini anlamak için geliştirilen Suskunluk Sarmalı teorisinden yola çıkan Sarphan Uzunoğlu, sosyal medya alanının malûl olduğu suskunluğu ele aldı.

Politik bir suskunluk baskısıyla, Kürtçenin karşılaştığı kimi zor varoluş hallerini ele alan Mehmet Özkan Şüküran, baskının susmadığı yerde sessizliği düşünmenin lüks olma durumuna işaret etti. Hınçtan ve teslimiyet suçu işlemekten bahsetti.

Acaba sorun susmaktan çok, çok konuşanlar yüzünden bazılarının susmak zorunda kalması mı?

Bitirirken bir de notumuz var: Yayın programımız çok dolu olduğundan daha önce Varlık dergisinde metinleri yayımlanmış kişilerden Haziran 2020’ye kadar şiir ve öykü kabul edemiyoruz, ama ilk defa kapımızı çalanların, özellikle gençlerin metinlerini değerlendirmeyi sürdüreceğiz.

Dosya: “Konuşmak ve Susmak Arasında Postmodern İnsan” − Nilgün Tutal, Fidan Terzioğlu, Sarphan Uzunoğlu, Mehmet Özkan Şüküran

Kültür Gündemi: “Türk Sinemasının 105. Yılı” − Burçin Resuloğlu ile Dedesi Fuat Özkınay Üzerine Söyleşi

Yazı: Sanat ve Politika Ekseninde Yeni Bir Cephe Tahayyülü (Ahmet Furkan İnan) − Kolay Beğenmeyen Bir Kitap Kapağı Tasarımcısı: İlhan Berk (Sina Akyol) − Sözcüklerin Ritimleri, Virginia Woolf’un “Dalgalar”ı (Raşel Rakella Asal) − İbrahim Selim ile “Bunu Ben de Yaparım” Oyunu Üzerine Söyleşi (Ege Işık) − Bir Ev, Bir Müze: René Magritte’e İçeriden Bakmak (Gülüş G. Türkmen) − Seyir Halinde (Haydar Ergülen) − Haysiyet Üzerine (Halûk Sunat) − 90’lara Günümüzden Bakmak (2): Öyküde Patlama ve Düşünce Dünyası Asıl Şimdi (Barış Acar) − Derya Ülker ile Resimlerindeki Kalabalıklar Üzerine Söyleşi (Hıdır Eligüzel) − Yeni Şiirler Arasında (Şeref Bilsel) − Yeni Öyküler Arasında (Jale Sancak)

Öykü: Remzi Karabulut, Nihal AksoyBekir Göl, Eser Kuru, Gizem Pınar Karaboğa

Şiir: Hüseyin Yurttaş, Gülsüm Cengiz, Abdülkadir Budak, Deniz Durukan, Liman Mehmetcihat, Yiğit Ergün, Mahmut Aksoy, Yağmur Ali Coşkun, Yunus Emre Suci

Desen: Melike Kılıç

Varlık Kitaplığı: Erendiz Atasü ile “Türk Romanında Bir Gezinti” ve “Şairin Ölümü” Üzerine Söyleşi (Özgür Çağlayan) − Silahın Yankısı – Massimo Zamboni (Hikmet Temel Akarsu) − Cem Uzungüneş ile “Sessizlik Korkusu” Üzerine Söyleşi (Talita Yaltırık) – “Talih, Tesadüf ve İrade: Ahmet Hamdi Tanpınar’ın Romancılığı Üzerine Düşünceler” – Seval Şahin (Niyazi Zorlu) − “Mutlak Savaş” – Burak Samih Gülboy (Yalın Alpay) − “Yarın Başka Bir Gün Olacak” – Juan Carlos Onetti (Semrin Şahin) – “Romandan Bakan Düşkün Kadınlar” – Türkân Yeşilyurt (İlyas Tunç) − Şiir Günlüğü (Gültekin Emre) − Geleceğin Öykücüleri (Müren Beykan)

Varlık bu ay da Kültür Gündemi, Yeni Şiirler / Öyküler Arasında, Şiir Günlüğü köşeleri ve son çıkan kitapların tanıtıldığı Varlık Kitaplığı bölümüyle okurlarıyla buluşuyor.